تجاوز سایبری و حق دفاع مشروع در برابر آن

نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 دانش اموخته دکتری حقوق بین الملل دانشگاه علامه طباطبایی

2 استاد حقوق بین الملل دانشگاه علامه طباطبایی

3 دکتری حقوق بین الملل، مدرس دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد کرج، کرج، ایران

10.22059/jqclcs.2026.392754.1990
چکیده
فناوری های جدید اشکال قدیمی حمله را دستخوش دگرگونی نموده اند، به نحوی که اخبار متعددی از حملات کنشگران غیردولتی و دولتی به بنیادین‌های حیات یک کشور و نه الزاماً مرزهای ملموس آن سرزمین به گوش می‌رسد. اکنون بسیاری از گونه‌های حملات مدرن، معیار تجاوز را برآورده می‌سازند. با وجود این، از آنجا که در سال 2010، پس از سالیان دراز گمانه زنی، دولت‌ها در کامپالا جنایت تجاوز را تعریف نمودند، در حال حاضر بسیار بعید می نماید که در به زودی بتوان امید به شکل گیری سندی برای قانونمند نمودن حملات سایبری در مقام تجاوز بست. هر چند می‌توان خوش‌بینانه باور داشت سند کامپالا از این ظرفیت برخوردار است که راهگشای مسئله خلأ قانونی در این سال‌ها باشد، اگرچه راه حل نهایی نیست. با صحه نهادن بر تحقق تجاوز در فضای سایبری و به تبع دفاع مشروع در مقابل آن، با توسل به قواعد موجود چون ماده 51 منشور ملل متحد و دستورالعمل تالین می‌توان به چاره جویی پرداخت. با این حال، حملات سایبری باید الزاماً به آستانه مور نیاز یعنی ماهیت، شدت و گستره برسد تا حمله مسلحانه تلقی شده و در محدوده مفهوم «زور» مندرج در ماده (4) 2 منشور ملل متحد جای گیرد. الزامات حقوقی دفاع مشروع نظیر «ضرورت»، «تناسب» و «فوریت» باید در مقابله با تجاوز سایبری رعایت شوند، هرچند مواردی چون تنوع عاملان حمله در فضای سایبر و درهم نوردیدن مرزهای غیرسرزمینی می‌تواند موضوع دفاع مشروع را دستخوش دست اندازهای نوینی نماید.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله English

Cyber Aggression and the right to Self-Defense against It

نویسندگان English

shadi tazesh 1
seyed ghasem zamani 2
mahdi abdolmaleki 3
1 Ph. D in International Law of Allameh Tabatabai University
2 Professor of international law in Allameh Tabatabai University
3 PhD in International Law, Lecturer Faculty of Law and Political Science, Islamic Azad University, Karaj Branch, Karaj, Iran
چکیده English

New technologies have transformed traditional forms of attack, leading to numerous reports of assaults by both non-governmental and governmental actors on the foundations of a country—extending beyond just its tangible borders. Many modern forms of attack now meet the criteria for aggression. However, since 2010, when governments in Kampala defined the crime of rape after years of speculation, it seems highly unlikely that a legal framework to categorize cyber-attacks as rape will emerge anytime soon. Nevertheless, it is optimistic to believe that the Kampala document has the potential to address the legal vacuum surrounding these issues, even if the solution is not definitive. By recognizing aggression in cyberspace and the legitimate right to defend against it, existing legal frameworks—such as Article 51 of the United Nations Charter and the Tallinn Manual—can provide guidance. However, cyber-attacks must be assessed in terms of their nature, intensity, and scope to determine whether they qualify as armed attacks under the concept outlined in Article 4.2 of the UN Charter. Legal prerequisites for self-defense, including "necessity," "proportionality," and "urgency," must be satisfied in response to cyber aggression. However, factors such as the diversity of attackers in cyberspace and the erosion of non-territorial boundaries complicate the application of self-defense in this context.

کلیدواژه‌ها English

'
cyber aggression'
self-defense'
Kampala Agreement'
Tallinn Guidelines'
, '
use of force'

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 05 مهر 1405