مطالعات حقوق کیفری و جرم‌شناسی

چکیده سرقت هویت نوعی فریب و تقلب است که در آن فردی با استفاده از اطلاعات هویتی شخص دیگری، خود را به‌جای آن فرد معرفی می‌کند. این عمل می‌تواند به او این امکان را بدهد که به روش‌های مختلف به منافع مالی دست یابد. فرایند گذار از جوامع صنعتی به جوامع اطلاعاتی، تأثیر شگرفی در توسعة سرقت هویت بر جای گذاشته است. این پدیدة مجرمانه که شامل اشکال و درجات مختلفی است و از استفاده غیرمجاز کارت‌های اعتباری تا تصاحب کامل هویت شخص را در برمی‌گیرد، امروزه به‌عنوان یکی از خطرناک‌ترین جرایم محسوب می‌شود و گاهی اوقات خساراتی غیرقابل‌جبران
به‌ همراه دارد. با توجه به اینکه سرقت هویت افراد، چه در دنیای واقعی و چه در فضای مجازی، می‌تواند به ارتکاب اعمال غیرقانونی منجر شود، در برخی کشورها و به‌ویژه در بسیاری از قوانین کیفری ایالت‌های آمریکا این عمل جرم‌انگاری شده است. پژوهش حاضر با روش توصیفی- تحلیلی و با بهره‌گیری از منابع کتابخانه‌ای ضمن تبیین مبانی تحقیق به رویکردهای حاکم بر جرم‌انگاری این پدیده می‌پردازد و در نهایت، پیشنهاد‌هایی برای تدوین قوانین کیفری مناسب در این زمینه ارائه می‌دهد.

چکیده سرقت هویت در فضای سایبر پدیده‌ای مجرمانه است که به‌واسطه گسترش فضای مجازی در کشورهای مختلف ازجمله ایران بیش از پیش پدیدار گشته است اما به خاطر ضعف قانونی و تکنیکی ناظر به مهار آن، موجب ایجاد خسارات مختلفی برای کشور شده است. سرقت هویت در فضای سایبر همچون سرقت هویت در فضای حقیقی قربانیانی را به همراه دارد که هر یک به نوعی درگیر خسارات می‌شوند، اما تعداد قربانیان و همچنین نوع و میزان خسارت در این موارد متفاوت است. اما خسارات این جرم و مجراهای جبران آن چیست و نقش قربانیان و موانع شناسایی آنها کدام است؟ در مقام پاسخ به این سوال، این نوشتار با روش توصیفی به تعریف قربانیان و خسارات مستقیم و غیرمستقیم وارده بر آنها پرداخته و با روش تحلیلی موانع شناسایی قربانیان، مجراهای جبران خسارات و نقش قربانیان و طرف‌های دیگر درگیر را با رویکردی تطبیقی با توجه به تجربه نظام کیفری ایالات متحده آمریکا در برخورد با این جرم تبیین می‌نماید.